دوژمنایه‌تی گه‌لی کورد یا دوژمنایه‌تی پژاک:به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ی مهته‌دی؟

2011/04/28 at 11:11 AM Leave a comment

دوای ئه‌وه‌ی ئه‌م به‌رێزانه‌ به‌ یارمه‌تی وه‌ هاوکاری به‌رێز مام جه‌لال توانی یان “کۆمه‌ڵه‌” له‌ چنگی خه‌ڵکی مافخوازی کورد له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان بهێنه‌ ده‌ره‌وه‌

سۆران خدری:پێشه‌کی-پێویسته‌ بۆ هه‌ر رووداوێک لێکۆڵینه‌وه‌یه‌کی به‌رچاو بکرێت له‌ کات و شوێنی پێویستدا بۆ ئه‌وه‌ی ده‌رئه‌نجامی ئه‌و رووداوه‌ بخرێته‌ به‌رده‌ست کۆمه‌ڵگا، که‌ کۆمه‌ڵگا بتوانێت سوودی لێوه‌ر بگرێت. مه‌خابن له‌ کۆمه‌ڵگای کوردی به‌ تایبه‌ت رۆژهه‌ڵاتی وڵات به‌ درێژایی میژووی سیاسی ئه‌و به‌شه‌ی وڵات له‌سه‌ر رووداوه‌کان لێکۆڵێنه‌وه‌یه‌کی ناوه‌رۆکی نه‌کراوه‌، بۆیه‌ هه‌موو جار هه‌مان رووداو دوای چه‌ند ساڵ تێپه‌ربوون به‌سه‌ریدا له‌ کاتێکی که‌، وه‌ له‌ فۆرمێکی که‌ سه‌ری هه‌ڵداوه‌ته‌وه‌. ئه‌مه‌ش گه‌ر به‌ ووردی سه‌یری که‌ین کاریگه‌ری یه‌کی نه‌گه‌تیڤی یه‌کجار به‌رچاوی هه‌بووه‌ له‌سه‌ر ساختاری کۆمه‌ڵایه‌تی وه‌ سیاسی ئه‌و پارچه‌ی وڵاتی ئێمه‌…

ئه‌مه‌ش چه‌ند هۆکاری له‌ پشته‌وه‌یه‌، یه‌که‌م تێروانینی تاکی و گرووپی ئێمه‌ بوووه‌ بۆ ئه‌و رووداوانه‌ که‌ له‌ کۆمه‌ڵگای ئێمه‌دا روویان داوه‌، هه‌ر که‌سی به‌ پێی سه‌لیقه‌ی شه‌خسی یا گرووپی خۆی خوێندنه‌وه‌ی بووه‌ بۆ ئه‌و رووداوه‌، بۆیه‌ به‌ شێوه‌یه‌کی کۆنکرێت هۆکاره‌کانی روودانی ئه‌و رووداوه‌ ده‌ست نیشان نه‌کراون. دووه‌م، ئه‌وه‌یه‌ که‌ تاکی ئێمه‌‌ له‌به‌ر به‌رژه‌وه‌ندی شه‌خسی یا بنه‌ماڵه‌یی ئاماده‌ نه‌بووه‌ به‌ ده‌ست نیشان کردنی هۆکاره‌کانی روودانی ئه‌و رووداوه‌ یا ئاشکرا کردنیان. هه‌رده‌م که‌ هه‌ڵه‌یه‌ک کرابێت چ به‌ مه‌به‌ست یا به‌بێ مه‌به‌ست که‌سانێک که‌ به‌و که‌م و کورتی و هه‌ڵه‌یانه‌ زانیوه‌ هه‌وڵی ئه‌وه‌یان داوه‌ بیشارنه‌وه‌ یا پینه‌ی بکه‌ن: ئه‌مه‌ش خۆی له‌ خۆیدا وا ده‌کات که‌ نه‌وه‌ی داهاتوو زانیارێکی دروست و راستی له‌به‌رده‌ستدا نه‌بێت که‌ بتوانێت به‌ پێی سه‌رده‌می خۆی خوێندنه‌وه‌ی بۆی هه‌بێت وه‌ سوودی لێوه‌ر بگرێت.  

ئه‌مه‌ دژایه‌تی پژاکه‌ یا دژایه‌تییه‌کی مێژووییه‌ به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورد؟

له‌سه‌ره‌تای دامه‌رزاندنی پارتی ژیانی ئازادی کوردستانه‌وه‌، لایه‌نه‌کانی که‌ی رۆژهه‌ڵاتی کوردستان به‌ هه‌موو شێوه‌یه‌ک هێرشی خۆیان رۆژ به‌ دوای رۆژ زۆرتر ده‌کرد بۆ سه‌ر ئه‌م پارته‌. به‌ڵام  به‌رێوه‌به‌رایه‌تی کۆمه‌ڵه‌ی شۆرشگێری زه‌حمه‌تکێشانی ئێران به‌ تایبه‌ت به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ مهته‌دی وه‌کوو ئه‌وه‌ی که‌ کێشه‌یه‌کی شه‌خسی له‌گه‌ڵ ئه‌م پارته‌دا هه‌بێت دووژمنایه‌تی یه‌که‌ی له‌ بازنه‌ی ئه‌خلاقی سیاسی چووه‌ته‌ ده‌ره‌وه‌، وه‌ بنه‌مایه‌کی زۆر ترسناک و بێ پرنسپیان له‌ خۆ گرتوه‌. بۆیه‌ من وه‌کوو تاکێکی کۆمه‌ڵگای رۆژهه‌ڵاتی کوردستان به‌ پێویستم زانی، به‌بێ هیچ شاردنه‌وه‌یه‌ک خوێنده‌وه‌یک له‌سه‌ر ئه‌م دووژمه‌نایه‌تی بکه‌م: که‌ روونی که‌مه‌وه‌ ئایا به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ دووژمه‌نایه‌تی یه‌که‌ی له‌سه‌ر بنه‌مایه‌کی لۆژیکی یه‌، یا ئه‌مه‌ بۆی ماوه‌ته‌وه‌ له‌وانه‌ی پێش خۆی، وه‌ ئه‌م دووژمه‌نایه‌تی یه‌ به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورده‌‌ نه‌ک پارتی ژیانی ئازادی کورستان (پژاک) وه‌کوو به‌شێک له گه‌لی کورد..

ئه‌گه‌ر به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ یا به‌رێز کاک سه‌لاحی برای ته‌نها له‌م مه‌قته‌ع زه‌مانی یه‌دا (واته‌ دوای راگه‌یاندنی پژاک) دژایه‌تی پارتێکی کوردی یان بکردبا مرۆڤ له‌وانه‌ بوو که‌ له‌سه‌ر هه‌ندێ بنه‌مای سیاسی ئیدۆلۆژی ئه‌مه‌ی به‌ خه‌له‌لی فیکری وه‌ربگرتبا. به‌ڵام مه‌خابن ئه‌مه‌ مێژوویه‌کی دێرینه‌ی هه‌یه‌، وه‌ ته‌واو که‌ری یه‌ک پرۆسه‌یه‌ که‌ ئه‌م دوو به‌رێزه‌ به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورد هه‌یانه‌. چۆن، یانی چی؟

دژایه‌تی کردنی کۆماری کوردستان                      

ئه‌م رووداوه‌ی که‌ ئه‌مرۆ گه‌لی کوردی له‌ رۆژهه‌ڵآتی کوردستان تێیکه‌وتووه‌ ته‌واوکه‌ری رێگه‌ی به‌رێز قاسم ئاغای مهته‌دی یه‌: دوای به‌ دوای دروست بوونی کۆماری کوردستان به‌ سه‌رۆکایه‌تی پێشه‌وای نه‌مر وه‌ هاوکاری کۆمار له‌لایان شۆره‌ویه‌وه‌، ئه‌و سه‌رۆک خێڵ عه‌شیره‌تانه‌ی که‌ خزمه‌ت کاری شاهه‌نشاهی ئاریا مهر بوون، به‌ هه‌موو شێوه‌یه‌ک که‌وتنه‌ پیلانی رووخانی کۆماری کودستان (که‌ مرۆڤ ده‌توانێت به‌ به‌راورد کردنی باروودۆخی ئه‌وکات له‌گه‌ڵ ئه‌مرۆکه‌، هیچ جێوازی یه‌کی له‌گه‌ڵ ئه‌م ده‌ستکه‌وته‌ی که‌ ئه‌مرۆکه‌ له‌ باشووری وڵات هه‌یه‌ نه‌بوو). یه‌ک له‌و سه‌رۆک خێڵانه‌ی که‌ به‌ تووندی دووژمنایه‌تی گه‌لی کوردی کرد، وه‌ ده‌ستکه‌وته‌کانی شۆرشی کوردی ئه‌و سه‌رده‌مه‌ی کرده‌ قووربانی به‌رژه‌وه‌ندی یه‌کانی بنه‌ماڵه‌که‌ی، به‌رێز قاسم ئاغای مهته‌دی بوو:

قاسم ئاغای مهته‌دی؛ دوای ئه‌وه‌ی که‌ کۆمار راگێندرا که‌وته‌ هه‌وڵی ئه‌وه‌ که‌ دڵی حکومه‌تی ناوه‌ندی وه‌ ده‌سته‌ڵآتی به‌ریتانیا به‌ده‌ست بهێنێ بۆ ئه‌وه‌ی که‌ یارمه‌تی به‌ن که‌ شه‌ری کۆمار بکات. بۆیه‌ ده‌رواته‌ لای کۆنسۆڵی به‌ریتانیا ئه‌م دواکاری یه‌ ده‌خاته‌ به‌رده‌ستی: کۆنسۆڵی به‌ریتانیا له‌ توه‌رێز (جێی ده‌بلیو واڵ) له‌ راپۆرتی خۆیدا له‌ رێکه‌وتی 11 سپتامبری 1946، بۆ باڵوێزی به‌ریتانیا (سرجان ئێچ لۆ رۆژتێڵ) له‌ تاران وه‌ها ده‌نووسێ ” به‌ شانازی ده‌زانم قسه‌کانی زۆر سه‌رنجراکێشی قاسم ئاغاتان سه‌باره‌ به‌ باروودۆخی کوردستان پێ راگه‌یه‌نم، ده‌ڵێت ئه‌و دوێنی چاوی به‌ من که‌وت وه‌ له‌سه‌ر ئه‌و دیداره‌ به‌ تێلێگرامی ژماره‌ 285 ئاگادرم کردن”. کۆنسۆڵی به‌ریتانیا به‌رده‌وام ده‌بێت و ده‌ڵێت، قاسم ئاغا له‌گه‌ڵ براکانی زه‌وی و زارێکی زۆریان هه‌یه‌، ئه‌م بنه‌ماڵه‌یه‌ به‌”گشتی” له‌وه‌ته‌ی قازی محه‌ممه‌د سه‌ری هه‌ڵهێناوه‌و رووسان پشتیان گرتووه‌ له‌گه‌ڵی له‌ کێشه‌دان”. ده‌ڵێت له‌به‌ر ئه‌وه‌ی قاسم ئاغا له‌و بروا‌یه‌ دایه‌ که‌ ده‌سته‌ڵات و سه‌روه‌ت سامانی بنه‌ماڵه‌که‌ی له‌ ژێر مه‌ترسییه‌کی زۆردایه‌، چوونکه‌ رووسه‌کان ئه‌وان به‌ دوژمن ده‌زانن و دره‌نگ یان زوو به‌ ته‌واوه‌تی له‌ نێویان ده‌به‌ن، ئه‌و رایگه‌یاند که‌ ئه‌وان خۆ راگری ده‌که‌ن، به‌ڵام چ هیوای به‌ سه‌رکه‌وتن نییه‌، مه‌گه‌ر ئه‌وه‌ی به‌ریتانیای مه‌زن یارمه‌تییان بدات. بۆیه‌ باڵوێز له‌ به‌رده‌وامیدا ده‌ڵێت، ئه‌و رایگه‌یاند “واته‌ قاسم ئاغا” ئه‌گه‌ر له‌لایان به‌ریتانیا وه‌ برێکیان یا‌رمه‌تی پێکرابا، ئه‌وان ده‌یانتوانی حیزبی دیموکراتی کوردستان و گشت بزووتنه‌وه‌ی نیشتمانی ئه‌و دواییانه‌ ته‌نانه‌ت به‌ر له‌وه‌ش که‌ ده‌ست پێ بکات تێک برووخێنن”.

ئه‌گه‌ر ته‌ماشای ئه‌و رووداوه‌ بکه‌ین که‌ نزیک به‌ 65 ساڵ له‌مه‌وپێش له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان رووی داوه‌، ئه‌مرۆکه‌ ده‌بینین شوێنکه‌وتووانی رێگاو فیکری قاسم ئاغا له‌ فۆرم و پۆستێکی که‌دا هه‌مان دژایه‌تی به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورد ده‌که‌نه‌وه‌ که‌ قاسم ئاغای به‌رێز کردی به‌رانبه‌ر به‌ ده‌ستکه‌وته‌کانی کۆماری کوردستان: ئه‌و سه‌رده‌م قاسم ئاغا وه‌کوو کۆنسووڵگه‌ری به‌ریتانیا له‌ راپۆرته‌که‌یدا ئاماژه‌ی پێکردوه‌، له‌به‌ر پاراستنی ده‌سته‌ڵات و سه‌روه‌ت و سامانی بنه‌ماڵه‌که‌ی ئه‌وان حازرن که‌ شه‌ری گه‌لی کورد بکه‌ن: ئه‌مه‌ بۆچی شه‌ری گه‌لی کورد بوو “چوونکه‌ ئه‌وان دژایه‌تی ده‌سته‌ڵاتی کوردی یان ده‌کرد”. به‌ به‌راورد کردنی له‌گه‌ڵ ئه‌مرۆی به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ وه‌ به‌رێز کاک سه‌لاحی مهته‌دی، هیچ جێوازی یه‌کی ئه‌وتۆ وه‌دی ناکرێت، ئه‌م دوو به‌رێزه‌ له‌به‌ر پاراستن و به‌رژه‌وه‌ندی و ده‌سته‌ڵاتی خۆیان ئاماده‌ن به‌ کردن و دژایه‌تی کردنی هه‌موو گه‌لی کورد.

دژایه‌تی کردنی خوێندکارانی کورد له‌ ناو خۆو ده‌ره‌وه‌ی وڵات، له‌گه‌ڵ شه‌ری پارتی و حدکا:

 کاک سه‌لاح مهته‌دی، سه‌ره‌رای ئه‌وه‌ی که‌ خۆی به‌ مرۆڤێکی چه‌پ له‌قه‌ڵه‌م ده‌دا پێش شۆرشی گه‌لانی ئێران، له‌سه‌رده‌م ده‌سته‌ڵاتی شاهه‌نشاهی ئاریا مهردا، به‌ نهێنی له‌گه‌ڵ ده‌زگای سیخوری رژێمی شاهه‌نشاهی کاری ده‌کرد، وه‌ راپۆرتی له‌سه‌ر خوێندکارانی کوردی له‌ ده‌ره‌وه‌و ناوه‌وه‌ی کوردستان ده‌دا. کاتێک که‌ له‌گه‌ڵ ئه‌فسه‌ری ده‌زگای سیخوری له‌ شاری مهاباد دانیشتن ده‌کات، ئه‌فسه‌ری ده‌زگای سیخووری داوا له‌ کاک سه‌ڵاح ده‌کات که‌ سوێندی بۆ بخوات که‌ هه‌رشت که‌ ده‌یڵێت راسته‌ وه‌ راست ده‌کات، له‌ وه‌ڵامدا کاک سه‌ڵاح ده‌ڵێت، “به‌ شه‌ره‌فم، به‌ سه‌ری عالی حه‌زره‌ت هه‌رشت که‌ ده‌یڵێم راست ده‌که‌م”. کاری کاک سه‌ڵاح ئه‌وه‌ بوو که‌ نه‌هێڵێت رێکخراوه‌یه‌کی سه‌ربه‌خۆ سه‌رهه‌ڵبدات له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان، وه‌ وه‌کوو قاسم ئاغا هه‌موو هه‌وڵی ئه‌وه‌بوو که‌ دووباره‌ کورد بکاته‌وه‌ قووربانی پاوانخوازی وه‌ ده‌سته‌ڵاتی خۆی و بنه‌ماڵه‌که‌ی. ئه‌مه‌ش بۆ هه‌موومان روونه‌ که‌ به‌رێز کاک سه‌ڵاح هه‌مان که‌سه‌ که‌ له‌ کاتی دانووساندا له‌گه‌ڵ رژێمی کۆماری ئیسلامی ئێران، ئه‌و که‌سه‌ بوو که‌ ماده‌ی هه‌شتی به خاڵه‌کانی بزووتنه‌وه‌ی کوردی ئیزافه‌ کرد، که‌ پارتی دیموکراتی کوردستان له‌ ئێران ده‌ربکرێت “خوالێخۆشبوو مامۆستا شێخ عزه‌دین له‌ کۆتایی ته‌مه‌نیدا؛ دانی نا به‌م کرده‌وه‌ی به‌رێز کاک سه‌ڵاحه‌دا. هه‌رچه‌ند که‌ خوالێخۆشبوو ئێستا له‌ ژیان نه‌ماوه‌ که‌ راستی یا نا راستی ئه‌م ووته‌یه‌ رابگه‌یینێت، به‌ڵام بێ گوومان من هیچ کات ئه‌و ئیجازه‌یه‌ به‌ خۆم ناده‌م به‌ده‌م که‌سه‌وه‌ قسه‌ بکه‌م ئه‌گه‌ر باوه‌رم به‌ راستی ئه‌و ووته‌یه‌ نه‌بێت.

 به‌رێزان:  برنۆت برێش ووته‌یه‌کی جوانی هه‌یه‌ که‌ ده‌ڵێت “کوره‌ ده‌ره‌به‌گه‌کان له‌به‌ر ئه‌و ئیمکاناته‌ی بۆیان فه‌راهه‌م کراوه‌، وه‌ له‌ کوری کرێکارو فه‌قیرو هه‌ژار ئیمکاناتی باشتریان هه‌یه‌، له‌ باشترین زانکۆ له‌سه‌ر زه‌حمه‌تی خه‌ڵکی فه‌قیرو هه‌ژار ده‌رس ده‌خوێنن، بۆیه‌ له‌ ئه‌گه‌ری هه‌ر ئاڵووگۆرێکدا که‌ ده‌سته‌ڵاتی بنه‌ماڵه‌ییان له‌ده‌ست بچێت له‌به‌ر ئه‌وه‌ی که‌ ئه‌وان خوێنده‌وارن، وه‌ زانیاری یان هه‌یه‌، به‌ڵام خه‌ڵک ئاستی هۆشیاری له‌ خواره‌وه‌یه‌، دووباره‌ له‌ فۆرمێکی که‌دا ده‌سته‌ڵاتی ده‌ربه‌گایه‌تی خۆیان به‌ده‌ست ده‌هێننه‌وه‌، خۆیان حاکم ده‌که‌نه‌وه‌ به‌سه‌ر خه‌ڵکی فه‌قیرو هه‌ژاردا”. ئه‌م ووته‌یه‌ زۆر راسته‌. گه‌ر ئێمه‌ ته‌ماشای ئه‌وانه‌ بکه‌ین که‌ ئه‌مرۆکه‌ دووباره‌ ده‌یانه‌وێت که‌ گه‌لی کورد بچه‌وسێنه‌وه‌ هه‌مان کوره‌ ئاغاو ده‌ره‌به‌گه‌ن که‌ له‌سه‌رده‌می ده‌سته‌ڵاتی فئۆدالی، له‌ رژێمه‌ دره‌نده‌کانی ئه‌مرۆی کوردستان زۆرتر سته‌میان له‌ گه‌لی کورد کردوه‌، وه‌ بێگاری یان به‌ خه‌ڵک کردوه‌، ماڵیاتیان لێ وه‌رگرتوون بۆ ئه‌وه‌ی منداڵه‌کانیان بنێرنه‌ زانستگاکان و فێری زانستیان بکه‌ن، ئه‌مه‌ش بووه‌ته‌ هۆی ئه‌وه‌ی که‌ شۆرشی سیاسی کورد له‌ باشوورو رۆژهه‌ڵاتی کوردستان له‌لایان ئه‌م که‌سانه‌وه‌ له‌ ده‌ستی خه‌ڵک برفێندرێت، دووباره‌ هه‌مان هێژموونی خۆیان به‌سه‌ر کۆمه‌ڵگادا بچه‌سپێنه‌وه‌.

لێره‌دا ده‌رده‌که‌وێت که‌ ئه‌م به‌رێزانه‌ کێشه‌یان له‌‌گه‌ڵ پارتێکی کوردی یا رێکخراوه‌یه‌کی تایبه‌ت له‌ کوردستاندا نی یه‌؟ به‌ڵکوو کێسه‌ی ئه‌وان ده‌سته‌ڵاته‌، وه‌ هه‌روه‌کوو قاسم ئاغا، ئه‌گه‌ر هه‌ر لایه‌نێک مه‌ترسی بێت بۆ ده‌سته‌ڵاتی ئه‌وان، ئه‌وان به‌ هه‌موو توانایی یه‌کیانه‌وه‌ شه‌ری ده‌که‌ن، ئه‌گه‌ر چ له‌ ده‌رئه‌نجامیشدا له‌ ده‌ست دانی ده‌ستکه‌وته‌کانی گه‌لی کوردی لێ بکه‌وێته‌وه‌، هه‌روه‌کوو ئه‌و رووداوه‌ مێژووی یه‌ی کۆماری کوردستان.

له‌ ناو بردنی کۆمه‌ڵه‌:

دوای ئه‌وه‌ی ئه‌م به‌رێزانه‌ به‌ یارمه‌تی وه‌ هاوکاری به‌رێز مام جه‌لال توانی یان “کۆمه‌ڵه‌” له‌ چنگی خه‌ڵکی مافخوازی کورد له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان بهێنه‌ ده‌ره‌وه‌، وه‌ ده‌ست بگرن به‌سه‌ریدا، بۆ ئه‌وه‌ی هه‌مان دژایه‌تی که‌ قاسم ئاغا به‌رانبه‌ر به‌ کۆماری کوردستانی هه‌بوو، دووباره‌ بکه‌نه‌وه‌، له‌ژێر ناوی شه‌ری دژ به‌ ئیمپریالیزم “واته‌ ئیمپریالیزمی خۆماڵی” وازیان له‌ دووژمنی سه‌ره‌کی گه‌لی کورد هێنا، وه‌ له‌ ژێر ئه‌م پرووپاگه‌نده‌یه‌دا، کۆمه‌ڵه‌یان به‌ره‌و ئاقاری شه‌ری براکووژی برد، که‌ له‌وانه‌یه‌ که‌م که‌س بێت نه‌زانێت خه‌ساره‌تی ئه‌و شه‌ره‌ به‌ چ نرخێک بۆ گه‌لی کورد ته‌واو بوو، که‌ وه‌های کرد کۆماری ئیسلامی ئێران توانی زۆر به‌ ئاسانی قه‌تڵ و عامی گه‌لی کورد بکات له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان: به‌رێزان ئه‌وه‌ی که‌ خه‌تای کام بووه‌، لێره‌دا باس نی یه‌، باس له‌وه‌یه‌ که‌ ئه‌و شیعارانه‌ی که‌ شه‌ره‌که‌یان له‌سه‌ر هه‌ڵسا شیعارێک بوون که‌ له‌لایان سه‌رکردایه‌تی ئه‌و پارته‌وه‌ ده‌رده‌چوون وه‌ سه‌رکردایه‌تی ئه‌و پارته‌ش به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ مهته‌دی بوو، “شه‌ر دژ به‌ ئیمپریالیزمی  خۆماڵی”.  

کاتێک له‌م کاره‌شدا سه‌رنه‌کوتن، وه‌ نه‌یاتوانی شه‌ری خۆیان دژ به‌ گه‌لی کورد به‌رده‌وام بکه‌ن، وه‌ چ تر کۆمه‌ڵه‌ ئه‌و کرده‌وانه‌ی پێ قه‌بووڵ نه‌ده‌کرا که‌ له‌لایان به‌رێزانی مهته‌دی یه‌وه‌ ده‌رده‌چوو، وه‌ هاته‌ سه‌ر ئه‌وه‌ی که‌ ده‌سته‌ڵاتی خۆیان به‌ ته‌واوه‌تی له‌ ناو کۆمه‌ڵه‌دا له‌ کۆتایی یه‌کانی 1999 له‌ ده‌ست به‌ن، دووباره‌ بۆ مانه‌وه‌و وه‌ پاراستنی ده‌سته‌ڵاتی خۆیان، کۆمه‌ڵه‌یان کرد به‌ 6 له‌ت…..ئه‌گه‌ر ئێمه‌ی گه‌نجی کورد به‌ ووردی سه‌یری ئه‌مر پرۆسه‌یه‌ بکه‌ین، ئه‌م به‌رێزانه‌ کێشه‌ی ده‌سته‌ڵاتیان هه‌یه‌، نه‌ک ئه‌وه‌ی هه‌روه‌کوو پێشتر ئاماژه‌م پێکرد، جێوازی ئیدۆلۆژی یا سیاسی له‌گه‌ڵ پارتێکی کوردیدا، وه‌ ئه‌گه‌ر واش بێت، باشه‌ بۆچی شه‌ر؟ خۆ ئێوه‌ی به‌رێز دژ به‌ شه‌رن، وه‌ مرۆڤێکی زۆر دیموکراتیکن به‌ قسه‌ی خۆتان. ‌کۆمه‌ڵه‌یه‌ک که‌ له‌سه‌رده‌می خۆیدا خۆشه‌ویسترین پارتی کوردی بوو له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان ئه‌م به‌رێزانه‌ وه‌هایان پێکرد، که‌ ئه‌مرۆکه‌ ده‌یبینین چی لێهاتووه‌، بۆچی ئه‌م کاره‌؟ ئایا ئه‌مه‌ سرووشتی یه‌؟ ئایا ئه‌مه‌ به‌شێکه‌ له‌ پرۆسه‌ی گه‌شه‌کردنی سیاسی تاکی کورد، وه‌ گه‌شه‌ کردنی سیاسی ئه‌و پارته‌یه‌. بێ گوومان نه‌؟ ئه‌مه‌ ده‌رئه‌نجامی دژایه‌تی کردنی ئه‌و دووبه‌رێزه‌یه‌ به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورد، که‌ بۆ مانه‌وه‌ی خۆیان مه‌ناعه‌تیان نی یه‌ هه‌ر کارێک بکه‌ن.

دژایه‌تی کردنی پارتی ژیانی ئازادی کوردستان (پژاک):

ئه‌مرۆکه‌ که‌ ده‌بینین پژاک وه‌کوو پارتێکی سیاسی، کۆمه‌ڵایه‌تی، فه‌رهه‌نگی وه‌ نیزامی سه‌ری هه‌ڵداوه‌ له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان به‌ فکرو رامانێکی نوێوه‌، وه‌ له‌ ماوه‌ی 7 ساڵی ته‌مه‌نیدا توانیویه‌تی رێگه‌یه‌کی دوورو درێژ ببرێت وه‌ توانیویه‌تی له‌ ناو دڵی خه‌ڵکی کورد هه‌م له‌ رۆژهه‌ڵات، باشوور وه‌ باکووری کوردستان جێگه‌ی خۆی بکاته‌وه‌، ئه‌م به‌رێزانه‌ دووباره‌ ترسیان لێ نیشتۆته‌وه‌، وه‌ هه‌روه‌کوو 65 ساڵ له‌مه‌وپێشی قاسم ئاغای مهته‌دی، سه‌رده‌می سیخوور بوونی کاک سه‌ڵاح وه‌ سه‌ره‌تای شۆرشی گه‌لانی ئێران، پارچه‌ پارچه‌ کردنی کۆمه‌ڵه‌، ده‌ستیان داوه‌ته‌وه‌ دژایه‌تی کردن، دووباره‌ له‌ هه‌وڵی ئه‌وه‌دان به‌ هه‌ر نرخێک بێت ئه‌گه‌ر چ شه‌ری برا کوژیش روو بدات، وه‌ کوری فه‌قیرو هه‌ژار دووباره‌ به‌ کووشتن بده‌نه‌وه‌ به‌ڵام ئه‌و مه‌ترسی یه‌ له‌سه‌ر هیزوو ده‌سته‌ڵاتی خۆیان بسرنه‌وه‌.

پێش راگه‌یاندنی پژاک، به‌رێز مهته‌دی له‌ دانیشتنێکیدا له‌گه‌ڵ هه‌ندێ که‌س ئه‌مه‌ی ووتبوو “ئێمه‌ ئاگامان لێ یه‌ که‌ پارتێک خه‌ریکه‌ دروست ده‌بێت له‌ رۆژهه‌ڵاتی کوردستان، باشتره‌ روو نه‌دات چوونکه‌ ئێمه‌ به‌ هه‌موو توانایی یه‌کی خۆمانه‌وه‌ شه‌ری ده‌که‌ین، وه‌ له‌ به‌رده‌وامی قسه‌کانیدا ئاماژه‌ی به‌وه‌ کردبوو، که‌ ئه‌م سنوورانه‌ی کوردستانی ئێران دراونه‌ته‌ ده‌ستی ئێمه‌، وه‌ ئێمه‌ پاریزگاری یان لێ ده‌که‌ین، بۆیه‌ هه‌ر که‌سێک بی یه‌وێت، ئه‌و سنوورانه‌ له‌ده‌ست ئێمه‌ بستێنێت، بێ گوومان ئێمه‌ شه‌ریان ده‌که‌ین” به‌ڵام به‌رێزان سه‌رنج لێره‌دا ئه‌وه‌یه‌، که‌ به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ مهته‌دی ئه‌و سنوورانه‌ کێ داونی به‌ده‌ست به‌رێزتانه‌وه‌ که‌ پارێزگاری یان لێ بکه‌ن، ئایا ده‌کرێت ئه‌مه‌ روون بکه‌یته‌وه‌ بۆ گه‌لی کورد، وه‌ به‌ پێێ کام یاسا یا تاپۆ ئێوه‌ی به‌رێز خۆتان به‌ خاوه‌نی ئه‌و سنوورانه‌ ده‌زانن، کام په‌یماننامه‌ی نێوده‌وڵه‌تی ئه‌م مافه‌ی به‌ ئێوه‌ی به‌رێز داوه‌. هه‌رچه‌ند که‌ به‌رێزیان شه‌ر دژ به‌ کۆماری ئیسلامی ئێران ره‌ت ده‌کاته‌وه‌ له‌ میدیاکاندا باس له‌ خه‌باتی مه‌ده‌نی ده‌کات: به‌داخه‌وه‌ ئه‌و ووتانه‌ی بۆ گه‌لی کورد راست نین، به‌ڵکوو ئه‌و ته‌نها به‌رانبه‌ر به‌ لایه‌نێک شه‌ر ناکات، که‌ نه‌توانێ، وه‌ مه‌ترسی نه‌بێت بۆ ده‌سته‌ڵاتی، به‌ڵام ئه‌گه‌ر مه‌ترسی بێت، هه‌روه‌کوو 65 ساڵی رابردوو چی یان کردوه‌ هه‌مان شت دووباره‌ ده‌کاته‌وه‌.

گه‌ر ته‌ماشای ووتوێژێکی ئه‌و به‌رێزه‌ بکه‌ین له‌گه‌ڵ رۆژنامه‌وانێکی ئه‌مریکی چه‌ند پێش ئێستا (لینکه‌که‌ی له‌ خواره‌وه‌یه‌) له‌و چاوپێکه‌تنه‌دا که‌ پرسیاری لێ ده‌که‌ن بۆ له‌گه‌ڵ په‌که‌که‌ په‌یوه‌ندی باش نی یه‌؟ له‌ وه‌ڵامدا ده‌ڵێت، په‌که‌که‌ ئیراده‌ی هیچ لایه‌نێک له‌به‌ر چاو ناگرێت، وه‌ ته‌نها حیساب بۆ خۆی ده‌کات: 65 ساڵ له‌مه‌و پێش کۆنسۆڵی به‌ریتانیا له‌ ته‌ورێز هه‌مان پرسیاری له‌ قاسم ئاغا کردبوو، که‌ بۆچی له‌گه‌ڵ قازی محه‌ممه‌د رێک ناکه‌وێت، وه‌ هاوکاری بکات، قاسم ئاغا له‌ وه‌ڵامدا ده‌ڵێت ” ده‌ڵێت قسه‌ کردن له‌گه‌ڵ قازی محه‌ممه‌د بێ سووده‌، چوونکه‌ قازی محه‌ممه‌د هه‌موو ده‌سته‌ڵات هه‌مووی به‌ هی خۆی ده‌زانێت”. هه‌مان رۆژنامه‌وان له‌ به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ ئه‌وه‌ش ده‌پرسێت که‌ ئایا له‌گه‌ڵ پژاک په‌یوه‌ندی یان هه‌یه‌، “ده‌ڵێت نه‌؟ له‌ وه‌ڵامداچوونکه‌ پژاک هه‌موو بریارێکی له‌ په‌که‌که‌وه‌ بۆ ده‌رده‌چی؛ بۆیه‌ هه‌ر په‌که‌که‌یه‌”. کۆنسۆڵی به‌ریتانیا ئه‌م پرسیاره‌ش له‌ قاسم ئاغا ده‌کات، وه‌ ده‌ڵت بۆچی له‌گه‌ڵ قازی محه‌ممه‌د په‌یوندیت چاک ناکه‌یت، له‌ وه‌ڵامدا قاسم ئاغا ده‌ڵێت ” چوونکه‌ قازی محه‌ممه‌د هه‌موو بریاره‌کانی له‌ رووسیا بۆ ده‌رده‌چێت، رووسه‌‌کانن فه‌رمانی بۆ ده‌رده‌که‌ن”. به‌رێزان که‌ر ته‌ماشای ئه‌م دوو رووداوه‌ بکه‌ین هه‌رچه‌ند که‌ کاتێکی زۆ‌ری به‌سه‌ردا رۆیشتوه‌ به‌ڵام ئه‌م دوو به‌رێزه‌ شێوازی وه‌ڵامدانه‌وه‌که‌یان یه‌که‌، ئه‌مه‌ش له‌به‌ر ئه‌وه‌یه‌، که‌ ئه‌مانه‌ بێجکه‌ له‌ ده‌سته‌ڵاتی فه‌ردی خۆیان نه‌بێت هیچ شتێکی که‌ قه‌بووڵ ناکه‌ن وه‌ هه‌رده‌م له‌ هه‌وڵی ئه‌وه‌دان که‌ دژایه‌تی خۆیان به‌رانبه‌ر به‌ گه‌لی کورد، له‌ ژێر ناوی جۆراجۆر بشارنه‌وه‌.

ئه‌گه‌ر چی به‌رێز کاک عبداڵڵه‌، رۆژانه‌ وه‌ له‌ هه‌موو لایه‌که‌وه‌ باسی ئه‌وه‌ ده‌کات، که‌ سه‌رده‌می شه‌ری چه‌کداری نه‌ماوه‌، پێویسته‌ خه‌باتی مه‌ده‌نی بکه‌ین، به‌ڵام مخابن، ئه‌م ووتانه‌ ته‌نها زاراوه‌یی یه‌، چوونکه‌ به‌رێزیان له‌ دانیشتنی خۆی له‌گه‌ڵ ئۆپۆسزیونی سه‌وز وه‌ رێکخراوه‌کانی که‌ی رۆژهه‌ڵاتی داوای یارمه‌تی لێکردبوون که‌ یارمه‌تی به‌ن، شه‌ری چه‌کداری پژاک بکات. ئه‌مه‌ش دوای سه‌ردانه‌که‌ی به‌رێز مام جه‌لال وه‌ به‌رێز نێچیرڤان به‌رزانی بوو بۆ کۆماری ئیسلامی ئێران که‌ په‌یماننامه‌یه‌کیان له‌گه‌ڵ کۆماری ئسیلامی ئێران واژۆ کرد. که‌ حه‌تا وه‌زیری به‌رگری ئه‌مریکا رۆبێرت گه‌یت له‌م سه‌ردانه‌ی ئاخیریدا بۆ ناوچه‌که‌ داوای له‌ده‌سته‌ڵاتداران کوردی کرد، که‌ ناوه‌رۆکی ئه‌و په‌یماننامه‌یه‌ ئاشکرا بکه‌ن: ئه‌وانیش له‌وه‌ڵامدا گووتوبویان که‌ ئه‌مه‌ په‌یماننامه‌یه‌کی زاره‌کی بووه‌، په‌یوه‌ندی به‌ پارته‌ به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی ئێرانه‌وه‌ هه‌یه‌ له‌ عێراق وه‌ هه‌رێمی کوردستان. باشه‌ پرسیار لێره‌دا ئه‌وه‌یه‌ که‌ چۆن به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ دوای واژۆ کردنی ئه‌و په‌یمان نامه‌ی حکومه‌تی هه‌رێم دژ به‌ پارته‌ به‌رهه‌ڵستکاره‌کانی رژێم ئه‌م داوایه‌ی له‌ پارته‌کانی که‌ی رۆژهه‌ڵات کردوه‌ که‌ یارمه‌تی به‌ن شه‌ری چه‌کداری بژاک بکات. به‌ڵام خۆشبه‌ختانه‌ پارته‌کانی که‌ی رۆژهه‌ڵآت ئه‌م داواکاری یه‌یان ره‌تکردۆته‌وه‌. باشه‌ خۆ به‌شه‌ کۆمه‌ڵه‌که‌ی کاک عبداڵڵه‌ ئه‌ویش به‌رهه‌ڵستکاری کۆماری ئیسلامی ئێرانه‌، چوون بوو دوای واژۆ کردنی ئه‌و په‌یمانه‌ له‌لایان مام جه‌لال وه‌ ده‌سته‌ڵاتدارانی رژێمه‌وه‌ کاک عبداڵڵه‌ یه‌کسه‌ر هه‌ستا به‌ داواکردنی یارمه‌تی له‌ پارته‌کانی که‌ی رۆژهه‌ڵات بۆ دژایه‌تی کردنی پژاک. ئه‌مه‌ زۆر جێگه‌ی گوومانه‌؟ وه‌ گه‌لی کورد ده‌بێت داوای روونکردنه‌وه‌ له‌م به‌رێزه‌ بکه‌ن، که‌ باشه‌ بۆچی ده‌یه‌وێت ئه‌م کاره‌ بکات.

رۆژنامه‌ی “تووده‌ی زه‌مانی توورکی” به‌ زمانی ئینگلیسی، که‌ له‌ مه‌ر رێکه‌وتن نامه‌یه‌کی حکومه‌تی ئێران و تورکیا له‌گه‌ڵ سه‌رانی کۆماری ئیسلامی ئێران چاوپێکه‌وتن ده‌کات، له‌سه‌ر ناوه‌رۆکی په‌یمان نامه‌که‌ که‌ له‌سه‌ر چ بنه‌مایه‌که‌. سه‌رانی رژێم ده‌ڵێن بۆ هێرش کردنه‌ سه‌ر پژاک وه‌ په‌که‌که‌، وه‌ شه‌رکردنی ئه‌و دووپاره‌ته‌ کوردی یه‌یه‌. له‌هه‌مان کاتیشدا له‌گه‌ڵ به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ هه‌ر سه‌باره‌ت به‌ هه‌مان بابه‌ت تووده‌ی زه‌مان قسه‌ ده‌کات، وه‌ کاک عبداڵڵه‌ش ده‌ڵێت ” له‌م باره‌دا، (در این خلال)، (مینوایڵ، به‌ ئینگیزی)، (در این ضمن) ئێمه‌ش رێگه‌ ناده‌ین به‌ هێزه‌کانی پژاک بێنه‌ ناومانه‌وه، تا له‌گه‌ڵ په‌که‌که‌دا هاوکاری یان هه‌بێت”. خوێندنه‌وه‌ بۆ ئه‌م پاراگرافه‌، یا وه‌ڵامه‌که‌ی به‌رێز کاک عبداڵڵه‌ ئه‌مه‌ که‌ ” له‌ ئه‌گه‌ری ئه‌و هێرشه‌ی کۆماری ئیسلامی ئێران وه‌ حکومته‌ی تورکیا ئه‌وانیش رێگه‌ ناده‌ن به‌ هێزه‌کانی پژاک ئه‌گه‌ر شکستیان هێنا، له‌ناو ئه‌واندا خۆیان بشارنه‌وه‌”. لێره‌دا ده‌بینین ئه‌م به‌رێزه‌ له‌گه‌ڵ دووژمنانی کورد ووتوێژ ده‌کات، وه‌ هاوکاری یان ده‌کات بۆ شه‌ر کردن له‌گه‌ڵ پژاک، به‌ڵام له‌هه‌مان کاتدا ئه‌گه‌ر پژاک له‌ به‌رگری ره‌وا وه‌ له‌به‌ر به‌رگری له‌ نه‌ته‌وه‌که‌ی هیزی پاراستن به‌کاربهێنیت به‌رانبه‌ر به‌ جه‌رده‌کان و سووپای پاسدارانی رژێم ئه‌م به‌رێزه‌ له‌ میدیا نزیکه‌کانی خۆیه‌وه‌ ده‌ست ده‌کات به‌ پرووپاگه‌نده‌ کردن به‌رانبه‌ر به‌ پژاک، به‌ڵام له‌و لاشه‌وه‌ له‌ پیلانی هێرش کردنه‌ سه‌ر پژاک به‌شداره‌

له‌ په‌یوه‌دی له‌گه‌ڵ دژایه‌تی کردنی ئه‌م پارته‌ چه‌ند جارێک له‌ وڵاتی سووریا کۆبوونه‌وه‌یان ئه‌نجام داوه‌ له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی کۆماری ئیسلامی ئێران له‌ رێگه‌ی به‌رێز مام جه‌لاله‌وه‌. وه‌ گه‌ر ته‌ماشا بکه‌ین له‌ کاتیکدا که‌ تاکێکی کورد نووسراوه‌یه‌ک ده‌نووسێت سه‌باره‌ت به‌ سیاسه‌ته‌کانی ئه‌و به‌رێزه‌، له‌ ژێر ناوی هێرش. ر. چۆن هێرش ده‌کاته‌ سه‌ری، وه‌ هه‌موو پرنسیپه‌کانی مافی مرۆڤ وه‌ ئه‌خالق ده‌خاته‌ ژێر پێ. بێ گوومان به‌ پێی ئه‌و زانیاری یانه‌ی که‌ به‌ده‌ستی من گه‌یشتوون هێڕش. ر ئه‌م سه‌رکرده‌ مه‌زنه‌یه‌.

ده‌رئه‌نجام:

لێره‌دا بۆمان ده‌رده‌که‌وێت که‌ ئه‌م دژایه‌تی یه‌ی که‌ ئه‌مرۆکه‌ به‌رێزانی مهته‌دی له‌گه‌ڵ پارتی ژیانی ئازادی کوردستان ده‌یکه‌ن شتێک یا رووداوێکی نوێ نی یه‌؟ به‌ڵکوو ئه‌مه‌ ته‌واوکه‌ری پرۆسه‌یه‌کی مێژوویی یه‌، که‌ له‌وانه‌ی پێشخۆیانه‌وه‌ بۆیان ماوه‌ته‌وه‌. له‌گه‌ر شوێنێک یا مه‌قته‌ع زه‌مانێکدا ئه‌گه‌ر ئه‌م به‌رێزانه‌ هه‌ستیان به‌ مه‌ترسی کرد بێت بۆ سه‌رده‌سته‌ڵاتی خۆیان، هه‌موو کارێکیان کردوه‌، بۆ ئه‌وه‌ی که‌ ئه‌و ده‌سته‌ڵاتو قوودره‌ته‌ی خۆیان بپارێزن، وه‌ بۆیان گرنگ نه‌بووه‌، که‌ چه‌نده‌ کاریگه‌ری نه‌گه‌تیڤ ده‌بێت له‌سه‌ر ده‌ستکه‌وته‌کانی گه‌لی کورد له‌ هه‌رچوار پارچه‌ی کوردستان. به‌ڵکوو ته‌نها مه‌رجی ئه‌وان بۆ کورد، که‌ دژایه‌تی نه‌که‌نم ئه‌وه‌یه‌ که‌ ئه‌وان خۆیان ده‌بێت فه‌رمانره‌وای کورد بن، به‌ پێچه‌وانه‌ی ئه‌وه‌، ئه‌وان هیچ کات حازر نین به‌ سه‌رکه‌وتنی کورد، یا هه‌ر رێکخراوه‌یه‌کی کوردی له‌هه‌ر پارچه‌یه‌کی کوردستان. پرسیاریش ئه‌وه‌یه‌ باشه‌ به‌رێزتان شه‌ری پژاک ده‌که‌ن، مه‌گه‌ر پژاک کێن، کورد نین؟ رۆڵه‌ی ئه‌و گه‌له‌ سته‌م لێکراوه‌ نین، ئه‌گه‌ر بێتوو وه‌ها رووداوێک رووبدات، کێ ده‌کوژرێت له‌.مه‌گه‌ر کوری فه‌قیرو هه‌ژار نی نه‌؟ خۆ باوه‌ر ناکه‌م به‌رێزتان بکه‌ویته‌ سه‌نگه‌ری پێش، وه‌ شانبه‌شانی پێشمه‌رگه‌کان “که‌ کوری فه‌قیرو هه‌زارن” شه‌ر بکه‌یت، بێ گوومان بۆ ئێوه‌ی به‌رێز گرنگ نی یه‌، که‌ کوری فه‌قیروو هه‌ژار به‌ کووشت بده‌یت، به‌ڵام بۆ من گرنگه‌ چوونکه‌ من خۆشم کوری کرێکارم.

 

به‌ڵام بی گوومان ئه‌مرۆکه‌ ئه‌و رۆڵه‌ کوردانه‌ی که‌ له‌ که‌مپه‌کانی ئێوه‌ زیندانی کراون، بۆ گه‌لی خۆیان هاتوونه‌ته‌ ئه‌وێ، که‌ به‌رانبه‌ر به‌ رژێمی داگیر که‌ری کوردستان خه‌بات بکه‌ن، نه‌ک لووله‌ی تفه‌نگه‌کانیان بگرنه‌ براو خوشکه‌کانی خۆیان. وه‌ گوومانێشم له‌وه‌ نی یه‌؟ که‌ ئه‌و به‌رێزانه‌ له‌م سه‌رده‌مه‌ی کامپیته‌رو تێکنه‌لۆژیه‌ی که‌ ئه‌مرۆکه‌ هه‌یه‌، به‌ ئاسانی بکه‌ونه‌ ناو پیلانێکی وه‌هاوه‌.

 

پێویسته‌ بۆ ئه‌وه‌ی چیتر رۆڵه‌ی کورد به‌ده‌ستی کورد نه‌کووژرێت، هه‌موو راستی یه‌کان ئاشکرا بکه‌ین، وه‌ قیناعی ئه‌وانه‌ی که‌ به‌ناوی خه‌بات بۆ وه‌ده‌ست هێنانی مافه‌کانی کورد، خه‌ریکن ده‌سته‌ڵاتی باوباپیرانی خۆیان دووباره‌ ده‌چه‌سپێنه‌وه‌ به‌سه‌ر ئه‌و گه‌له‌دا هه‌ڵبده‌ینه‌وه‌.

http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action;jsessionid=573B16B8665F70C19068B2CE08345163?load=detay&newsId=172803

http://www.komala.org/english/sidor/2007/070330abaM_abuM_2.pdf

 

وه‌هه‌روه‌ها تکایه‌ سه‌یری کتێبی “رۆژهه‌ڵاتی کوردستان له‌ به‌ڵگه‌نامه‌ی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی به‌ریتانیادا بکه‌ن” وه‌رگێری به‌ڵگه‌نامه‌کان به‌رێز مامۆستا ئه‌نوه‌ر سووڵتانی یه‌. به‌ تایبه‌ر لاپه‌ره‌ی 277 تا 285. بنکه‌ی ژین، چاپی 2005، سلێمانی.

shr bexokan

Entry filed under: سۆران خدری, عه‌بدوڵا موهته‌دی. Tags: .

وەزارەتی دەرەوەی سوید گفتوگۆ لەسەر پێشێلکاریەکانی مافی مرۆڤ لە کوردستان دەکرێت رونكردنه‌وه‌یه‌ك له‌ ناسك قادره‌وه‌ بۆ رای‌ گشتی‌

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


RSS هه‌واڵه‌کانی BBCی به فارسی

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

RSS بابەتەکان لە بالاترین به فارسی

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

RSS بي بي سي -العربية

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

ژمــــاره‌ی ســــه‌ردان

  • 721,996 hits

%d bloggers like this: