خۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست و ده‌ستێوه‌ردانی بۆرژوازی جیهانی.

2011/06/28 at 7:02 PM Leave a comment

ئازاد به‌کر:له‌مێژه‌‌ ناوچه‌ی خۆرهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست، به‌ده‌ست ئه‌مه‌ریکاو ووڵاتانی ڕۆژئاوا و ده‌سه‌ڵاتدارانی دیکتاتۆری و  ڕه‌وته‌‌ ئیسلامی و قه‌ومیه‌کانی‌ نێو ‌باوه‌شی بۆرژوا لۆکاڵی و جیهانی،‌ ‌دووچاری به‌ربه‌ریه‌ت و جه‌نگی دڕندانه‌ و ماڵوێرانی هاتووه‌. ڕوخانی ڕژێمه ‌تۆتالیسته‌کانی تالیبانی ئیسلامیی له ‌ئه‌فغانستانو سه‌دامی دیکتاتۆری عێراق له‌لایه‌ن ئه‌مه‌ریکا و ووڵاتانی ڕۆژئاواوه‌، له‌ژێر ‌ناوهێنان دیموکراتی و ڕزگاریدا بۆ دانیشتوانی ئه‌و ووڵاتانه‌ جگه‌له‌ درۆیه‌کی ڕاگه‌یاندن زیاتر هیچی دی نه‌بوو. گه‌ر ئاوڕێک له‌ ڕه‌فتار و کرده‌وه‌کانی ئه‌مه‌ریکا و هاوپه‌یمانه‌کانی
له‌م داگیرکاری و شه‌ڕانه‌دا بده‌ینه‌وه‌ ، ده‌ ساڵ مانۆڕی جه‌نگ و کاولکاری له‌
ئه‌فغانستان و هه‌شت ساڵ و پێشتریش وێرانکاری عێراق، ئه‌و ڕاستیانه‌مان بۆ ده‌رده‌خات
که‌ ئه‌وه‌ به‌جێگه‌یاندنی پرۆسه‌ی دیموکراتی و جیهانێکی نوێ نه‌بوو له‌و ووڵاتانه‌دا،
به‌ڵکو تاوانێکی گه‌وره‌ بوو دژی مرۆڤایه‌تی کرا. ڕۆژانه‌ کوشتن و تیرۆری سه‌دان
که‌س، که‌ تائێستا ملیۆنه‌ها مرۆڤی هه‌ژار بوونه‌ته‌ قوربانی،  وه‌ تێکدانی ئاشتی و ئارامی ناوچه‌که‌ و
تێکچوونی باری ئابووری و سیاسی و کۆمه‌ڵایه‌تی بوو.

 جیهانێک ئه‌مڕۆ سه‌رمایه‌داری تێیدا باڵاده‌سته،
له‌پێناو به‌ده‌ستهێنانی قازانج و زاڵبوونی پێگه‌ی سیاسی و ئابووری خۆیدا، به‌لایه‌وه‌
گرنگ نیه‌‌ خوێنی ملیۆنه‌ها بێتاوان و بێ ده‌ره‌تان بڕێژێت، وه‌ به‌ئاسانی په‌یڕه‌وی
یاسای کوشتن بکات و به‌ئاره‌زووی خۆی مافی ژیانکردن له‌ مرۆڤه‌کان بسێنێته‌وه‌‌.
ئه‌مه‌ مێژوویه‌کی شه‌رمهێنه‌ر و ئابڕوبه‌رانه‌یه‌ له‌ کوشتنی به‌کۆمه‌ڵی خه‌ڵک و
وێرانکردنی گشت جومگه‌کانی ئابووری و کۆمه‌ڵایه‌تی و نه‌هێشتنی سیمای شارستانی و
مۆدێرن به‌و کۆمه‌ڵگایانه‌وه‌. ‌مێژووی پاوانخوازی ئه‌مه‌ریکا و ووڵاتانی ڕۆژئاوای
سه‌رمایه‌داری پڕیه‌تی له‌ داگیرکاری و هێرشی سه‌ربازی هه‌ر له‌ فه‌له‌ستینه‌وه‌
بگره‌ تا ده‌گاته‌ لوبنان و عێراق و ئه‌فغانستان و زۆر ووڵاتانی تر. وا ئێستاش بۆ جارێکی
تر له‌ڕێگه‌ی نه‌ته‌وه‌ یه‌کگرتووه‌کان و ئه‌نجومه‌نی ئاسایشه‌وه‌ ده‌ستیان وه‌ردایه
ناو ئه‌و ووڵاتانه‌ی تێیدا شۆڕش و ڕاپه‌ڕین سه‌ریان هه‌ڵداوه‌، هه‌ر له‌ تونسه‌وه‌
تا ده‌گاته‌ میسر و یه‌مه‌ن و سوریا و به‌حره‌ین و ئه‌وانی تر.

ده‌ستێوه‌ردانی
ووڵاتانی سه‌رمایه‌داری ئه‌مه‌ریکا و ڕۆژئاوا به‌یارمه‌تی‌ کۆنه‌په‌رسته‌کانی
ناوچه‌که،‌ داڕشتنی سیناریۆ و سیاسه‌تێکی نوێ،‌ هه‌ڵوێسگرتن له‌ڕێی بڕیارنامه‌ی نه‌ته‌وه‌
یه‌کگرتوه‌کان و  به‌جێبه‌جێکردنی سزادان و
ئابڵوقه‌ی ئابووری و هێرشی سه‌ربازی ناتۆوه‌ ده‌یانه‌وێ دڵسۆزی خۆیان بۆ
دانیشتوانی ئه‌و ووڵاتانه‌ پیشان بده‌ن که‌ خۆپیشاندان و ناڕه‌زایه‌تیان تێدا به‌رپابووه‌.
به‌ڵام سیاسه‌تی قڕکردن و ‌برسی کردنی جه‌ماوه‌ری کرێکاران و بێبه‌شان، ته‌نیا
خزمه‌ت به‌ چینی سه‌رمایه‌داران ده‌کات. باشترین نمونه‌ش سیاسه‌تی ئه‌مه‌ریکاو ڕه‌فتاره‌کانی
چه‌ند ساڵه‌یه‌تی له‌پێش و پاش داگیرکردنی ‌عێراقدا، کاریگه‌ری داگیرکاری و
ئابڵوقه‌ی ئابووری چه‌ند ساڵه‌ گیان له‌ده‌ستدانی‌ ملیۆنێک منداڵ و پیر و په‌ککه‌وته‌‌ی  برسی و نه‌خۆش و کوژرانی زیاتر له‌ ملیۆنێک
پیرو گه‌نج و منداڵی بێتاوان و به‌فیڕۆدانی سامانی ئه‌و ووڵاته بوو‌.‌ شۆڕش و ڕاپه‌ڕینه‌کانی
ئه‌و ووڵاتانه‌ له‌پێناو به‌دیهێنانی ئازادی و دادپه‌ره‌وه‌ریدا، جه‌ماوه‌ری
ئازادیخوازی به‌گژ ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌کاندا کرده‌وه‌ که‌ گوێ له‌مستی ئه‌مه‌ریکا و
ڕۆژئاوا بوون، ئێستاش ده‌یانه‌وێ له‌ڕێی به‌لاڕێدابردنی ئه‌و جووڵانه‌وانه‌دا، ده‌سه‌ڵاتێکی
وابه‌سته‌ به‌خۆیان بونیاد بنێنه‌وه‌.

 ووڵاتانی سه‌رمایه‌داری ڕۆژئاوایی دوو شێواز‌ی
نامرۆڤانه‌ی قێزه‌ون له‌ سیاسه‌ت پیاده‌ ده‌که‌ن، له‌ووڵاتانی خۆیاندا دروشمی
دیموکراسی و لیبرالی و ئازادی و مافی مرۆڤ به‌رزده‌که‌نه‌وه‌. به‌ڵام له‌هه‌مان
کاتدا، له‌ جوگرافیایه‌کی تردا به‌شێوه‌یه‌کی ترسناک له‌ڕێی شه‌ڕ و داگیرکاریه‌وه‌
مافی مرۆڤه‌کان پێشێلده‌که‌ن. شکستی سیاسه‌ته‌کانی ئه‌مه‌ریکا و ڕۆژئاوا له‌ عێراق
و ئه‌فغانستان و له‌ده‌ستدانی سه‌رۆکه‌ کۆنه‌په‌رست و هاوپه‌یمان و شوێنکه‌وتووه‌کانیان،
پاڵنه‌رێکه‌ بۆ خۆ هه‌ڵقورتاندنێکی تر و سواربوونی شه‌پۆلی شۆڕش و ڕاپه‌ڕینه‌کانی
خه‌ڵک، سزادان و هه‌ڕه‌شه‌کردنی ئه‌مه‌ریکا و ڕۆژئاوا له‌سه‌رانی ده‌سه‌ڵاتداری ئه‌و
ووڵاتانه بۆ بزواندنی هه‌ست و ڕاکێشانی مه‌یلی جه‌ماوه‌ری ڕاپه‌ڕیوه به‌لای
خۆیاندا‌. له‌ڕاستیدا خۆسه‌پاندنی زیاتریانه‌‌ ‌به‌سه‌ر کاروباری ئه‌و ووڵاتانه‌دا.
‌زیندووکردنه‌وه‌ی ڕه‌وته ئیسلامیه‌کان و گۆڕینی ئاڕاسته‌ی ناڕه‌زایه‌تیه‌کان به‌ره‌و
توندوتیژی و شه‌ڕی ناوخۆ، هه‌مووی له‌پێناو پاراستنی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی
بۆرژوازیدایه‌، تابتوانن بزووتنه‌وه‌ کرێکاری و جه‌ماوه‌ریه‌کانی دژ به‌ سه‌رمایه‌داری
و داگیرکاری و جه‌نگ، له‌بار به‌رن.

له‌ڕوانگه‌ی
سه‌رمایه‌دارانی ئه‌مه‌ریکاو ڕۆژئاواوه‌ ووڵاتانی تری جیهان، به‌تایبه‌تی ڕۆژهه‌ڵاتی
ناوه‌ڕاست به‌ژێر ده‌سته‌ و دانیشتوانه‌کانی وه‌ک کۆیله‌ سه‌یر ده‌که‌ن. بۆیه‌ ئه‌و
مافه‌ بۆخۆیان به‌ڕه‌وا ده‌بینن تا ئه‌و لێپرسراوێتیه بگرنه‌ ئه‌ستۆ و به‌ ئاره‌زووی
خۆیان ده‌ست له‌کاروباری ئه‌و ووڵاتانه‌ وه‌ربده‌ن. له‌ هه‌ر شوێنێک جووڵانه‌وه‌یه‌ک
سه‌ری هه‌ڵدا ئیتر ئه‌وان خێرا لوتی تێوه‌ ئه‌ژه‌نن و به‌ناوی مافی مرۆڤ و
توندوتیژیه‌وه‌ خۆیانی تێ ئه‌خزێنن، وه‌ک ئه‌وه‌ی خه‌ڵکی ڕاپه‌ڕیو و شۆڕشگێڕ به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی
خۆیان باش نه‌زانن. ئه‌گینا گه‌ر ئه‌مه‌ریکا و ڕۆژئاوا به‌ته‌نگ مافی مرۆڤه‌وه‌ن،
ئه‌وه‌ له‌ ساڵی 1948 وه‌ کێشه‌ی فه‌له‌ستین و ئیسرائیل به‌رده‌وامه‌ تا ئێستا بێ
چاره‌سه‌ر ماوه‌ته‌وه‌، هه‌رکات ئاره‌زووشیان کرد کێشه‌که‌ ئاڵۆز و توندتر ده‌که‌نه‌وه‌.
بارودۆخێکی نوێ ئه‌مڕۆ له‌و ووڵاتانه‌دا هاتۆته‌کایه‌وه‌، شۆڕش و ڕاپه‌ڕین و
خۆپیشاندان و ناره‌زایه‌تیه‌کان ئاکامی گه‌نده‌ڵی و دزینی سامان و داهات و
بێمافکردنی کرێکاران و توێژه‌ چه‌وساوه‌کانه‌ له‌لایه‌ن سه‌رمایه‌داران و ده‌سه‌ڵاتدارانی
سه‌ر به‌ ئه‌مه‌ریکا و ڕۆژئاواوه‌، چونکه‌ سه‌رمایه‌داری جیهانیش له‌و تاڵانی و
ڕاو و ڕووته‌دا به‌شدار‌ و پیلاندانه‌رێتی.
‌     ‌

بۆرژوازی
جیهانی به‌ پێوانه‌ی به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی سیاسته‌کانی ئاڕاسته‌ده‌کات و داده‌ڕێژێ‌
و هه‌ر ئاڵوگۆڕ و ڕووداوێک به‌رژه‌وه‌ندی ئه‌وی تێدا نه‌بوو یان زیانی لێکرد، ئیتر
له‌ڕێگه‌ی به‌کرێگیراو و کۆنه‌په‌رسته‌کانی ناوخۆ و ده‌ره‌کیه‌وه‌ پیلان و هێز ‌دژی
هه‌ڵئه‌خرێنێ، تاشکستی پێ ئه‌هێنێ و ده‌یخاته‌ خزمه‌تی خۆی. ئێستا ده‌سه‌ڵاتدارانی
ده‌وڵه‌تی فشه‌ڵی عێراق له‌‌ به‌غدا و کوردستانیش خزمه‌تکاری سیاسه‌ت و به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی
ئه‌مریکا‌ن، هه‌ربۆیه‌ ئه‌ویش له‌ شۆڕش و ڕاپه‌ڕینی خه‌ڵکی سته‌مدیده‌ ده‌یانپارێزێ.
به‌ڵام کاتێک سه‌رۆکی ‌ووڵاتیک جڵه‌وی ده‌سه‌ڵات له‌ده‌ست ده‌دات، خێرا ڕۆژئاوا به‌دوای
ئه‌لته‌رناتیڤی خۆیدا ده‌گه‌ڕێ، داوای لابردنی سه‌رۆک و ڕێزگرتنی ئیراده‌ی میلله‌ت
و سه‌قامگیری و دیموکراسی ده‌کات، تا جارێکی تر هه‌ژمونی خۆی به‌ناوی پشتگیریکردنی
خه‌ڵکه‌وه‌ بگه‌ڕێنێته‌وه، وه‌ک له‌ڕووداوه‌کانی تونس و میسردا له ‌راگه‌یاندنه‌کاندا
کردی. ‌ئیتر ئه‌م سیاسه‌تی پاوانخوازیه‌ به‌رده‌وامه‌، پاشان حکومه‌تێکی دینی و
تایفی و قه‌ومی وه‌ک ئه‌وه‌ی له‌عێراقدا روویدا داده‌مه‌زرێنێ، که‌ هیچ په‌یوه‌ندیه‌کی
به ‌به‌رژه‌وه‌ندیه‌کانی خه‌ڵکی چه‌وساوه‌وه‌ نیه‌.

ئه‌مه‌ریکا و ووڵاتانی ڕۆژئاوا سه‌ره‌ڕای به‌کارهێنانی
ئۆردویه‌ک له‌ سیخور و ده‌زگای هه‌واڵگری و به‌کارهێنانی نوێترین زانست و زانیاری
بۆ دۆزینه‌وه‌ و ده‌رخستنی هه‌موو پیلان و هه‌نگاوێک که‌دژیانه‌، پاره‌ و سامانێکی
زۆریشیان هه‌ڵڕشتووه‌، بۆ گه‌یشتن به‌ئامانجه‌کانیان. له‌سه‌ره‌تای داگیرکردنی
ووڵاتی عێراقدا له‌ ساڵی 2003 دا، بڕی 336 ته‌ن دۆلار به‌ پالێت و دراوی سه‌د
دۆلاری ڕه‌وانه‌ی عێراق کراوه.‌ له‌سه‌رده‌می بریمه‌ری حاکمی ئه‌مه‌ریکی له‌عێراق،
که‌ ئێستا دیار نیه‌ چۆن خه‌رج و ته‌خشان و په‌خشانیان کردووه‌. له‌لایه‌ک ووڵاتان
کاول و وێران ده‌که‌ن و له‌و لاشه‌وه‌ له‌ژێر په‌رده‌ی مرۆڤایه‌تی و خۆشه‌ویستی گه‌لانه‌وه‌
خۆیان ده‌که‌نه‌وه‌ به‌ژووردا و یارمه‌تی و هاوکاری دارایی ئه‌و ووڵاتانه‌ ده‌که‌ن.
ئنجا ئه‌و ووڵاتانه‌ ده‌خرێنه‌ ژێر باری قه‌رزێکی زۆر‌ و له‌به‌رانبه‌ریشدا ئه‌و
ووڵاتانه‌ ده‌بنه‌‌ ملکه‌چ و ئه‌ڵقه‌ له‌گوێ، به‌ئاره‌زووی خۆیان بنکه‌ی سه‌ربازی
و سیخوڕی تێداده‌نێن. ده‌مێکه‌ ووڵاتانی زلهێزی سه‌رمایه‌داری جیهانی، له‌پیناوی
کۆنترۆڵکردن و به‌تاڵانبردنی سامانی ووڵاتاندا به‌شێواز و هۆی جۆراوجۆری ئاشتی و
شه‌ڕ خۆی تاقیکردۆته‌وه‌.

ته‌نیا ڕێباز و چاره‌سه‌ر بۆ ده‌رچوون له‌م باردۆخه‌ سه‌پێنراوه‌
به‌سه‌ر ژیانی ملیۆنه‌ها کرێکار و زه‌حمه‌تکێشانی ئه‌م ووڵاتانه‌دا، یه‌کگرتوویی و
یه‌کڕیزی چینی زۆرلێکراو و چه‌وساوه‌ و مافخوراوه‌ له‌ژێر ئاڵای سۆسیالیزم و
جیاکردنه‌وه‌ی ریزی چینایه‌تیانه‌ له‌ بۆرژوازی دینی قه‌ومی. کات دره‌نگه‌ له‌مه‌
زیاتر چاوه‌ڕێی هه‌ڵگیرسانی شۆڕش و زنجیره‌ی ڕاپه‌ڕینی کرێکاری بکرێت، ده‌بێ وه‌ڵامی
توند و شۆڕشگێڕانه‌ به‌ دیکتاتۆر و هێزه‌ سه‌رکوته‌کانی بۆرژوازی بدرێته‌وه‌. ده‌بێ
به‌شێوه‌یه‌کی ئاگایانه‌ هۆشیاری سیاسی چه‌وساوه‌کان بگاته‌ ئه‌و ئاسته‌ی ئیتر نه‌هێڵرێت
ئه‌مه‌ریکاو هاوپه‌یمانه‌کانی و  ئیسلامی و
قه‌ومیه‌کانی بۆرژوازی، خه‌ڵکی سته‌مدیده بکه‌نه‌ ‌قوربانی سیاسه‌ته‌کانیان. به‌
ئومێدی یه‌کێتی چینایه‌تی کرێکاران و توێژه‌ بێبه‌شه‌کان و شکستی سه‌رمایه‌داری
جیهان و به‌سه‌رکه‌وتن گه‌یاندنی سۆسیالیزم.

27.06.2011

Entry filed under: ئازاد به‌کر. Tags: .

ده‌ســـــه‌ڵات وه‌ڵامـــــی‌ پـــــڕۆژه‌كـــــه‌ی‌ ئـــــۆپۆزسیۆنی‌ دایـــــه‌وه‌ شـــــۆڕش‌ و ئـــــەبـــــەدیـــــەت

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Trackback this post  |  Subscribe to the comments via RSS Feed


RSS هه‌واڵه‌کانی BBCی به فارسی

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

RSS بابەتەکان لە بالاترین به فارسی

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

RSS بي بي سي -العربية

  • An error has occurred; the feed is probably down. Try again later.

ژمــــاره‌ی ســــه‌ردان

  • 721,994 hits

%d bloggers like this: